دانشگاه سیستان و بلوچستان نشریه پژوهش‌های تاریخی ایران و اسلام 2345-2099 13 24 2019 03 21 The Impact of the Persian Gulf Maritime Economy on the Occurrence of the Zangian Resurrection (249 to 255 AH) تاثیر زمینه‌های اقتصاد دریایی خلیج‌فارس در پیدایش قیام زنگیان(249 تا 255هجری) 232 252 5271 10.22111/jhr.2020.8157.1327 FA بهادر شهریاری دانشگاه شیراز- بخش تاریخ سید ابوالقاسم فروزانی دانشگاه شیراز- بخش تاریخ Journal Article 2017 08 26 The Impact of the Persian Gulf Maritime Economy on the Occurrence of the Zangian Resurrection (249 to 255 AH) در این مقاله ارتباط تحولات اقتصاد دریایی خلیج‌فارس در شکل‌گیری قیام زنگیان بر مبنای دو محور درنظر گرفته شده است؛ یکی تاثیر آن بر پیدایش زمینه‌های قیام و دوم نقش فعالین این حوزه در برپایی قیام می‌باشد. در محور نخست، با توجه به رونق اقتصاد دریایی خلیج‌فارس، به روابط دائمی میان کرانه‌ها و پسکرانه‌ها اشاره شده که نواحی ساحلی و داخلی را بیش از پیش وابسته و در ارتباط با یکدیگر قرار داده بود، به اندازه‌ای که هرگونه تحول مثبت و یا منفی آثار مشابهی نیز بر دیگری داشت. میان بصره(کرانه) و بغداد(پسکرانه) نیز چنین روابطی پدید آمده بود. بحرانها و ناآرامی‌های متداوم سیاسی و نظامیِ بغداد و سامرا در نیمه نخست قرن سوم، آثار سوئی بر حیات تجاری بصره داشته و باعث رکود آنجا شده بود. در این شرایط واکنش فعالین بازرگانی بصره و خلیج‌فارس جهت بهبود و احیاء رونق تجاریِ پیشین، در قیام زنگیان متجلی گردید. در محور دوم؛ در سیر تاریخی قیام، قرائنی وجود دارد که نقش تجار و انگیزه‌های بازرگانی قیام را نشان می‌دهد در این مقاله به برخی از این موارد تا زمان اعلان رسمی قیام(255) اشاره شده است. https://jhr.usb.ac.ir/article_5271_0db6133a8ba4ebd44ace34b7fc1877a8.pdf