تأثیر عوامل سیاسی‌اجتماعی بر رکود و انحطاط اقتصادی ایران در دورۀ افغان‌ها (1135‌ـ‌1142 هـ‌.‌ق)

نوع مقاله : علمی و پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه ولی عصر رفسنجان، دانشکده ایران شناسی

2 نویسندۀ مسئول، عضو هیئت‌علمی و استادیار دانشکدۀ ایرانشناسی دانشگاه ولی‌عصر(عج) رفسنجان

چکیده

سقوط سلسلۀ صفویه در سال 1135هـ.ق، ناشی از بحران‌های اقتصادی، سیاسی، نظامی و ایدئولوژیکی، زمینه را برای نیروهای موازی قبیله‌ای باز کرد؛ یکی از مهم‌ترین مسائل این دوره تأثیر اوضاع نابسامان سیاسی‌اجتماعی بر اقتصاد جامعه است. بی‌ثباتی سیاسی، هرج‌و‌مرج، استقرار نظام ملوک‌الطوایفی و خان‌خانی در مدت کوتاهِ سروری افغا‌ن‌ها جامعۀ ایران را درگیر مسائلی کرد و از همه مهم‌تر اینکه حیات اقتصادی ایران را تحت‌تأثیر خود گذاشت. سؤال اصلی نوشتار حاضر این است که اقتصاد ایران در دورۀ افغان‌ها چگونه از عوامل‌ سیاسی‌اجتماعی تأثیر پذیرفته و دچار رکود و انحطاط شده است. در اینجا، سعی شده است با تکیه بر روش توصیفی‌‌تبیینی، شرایط اقتصادی و تأثیر عوامل سیاسی‌اجتماعی بر وضع موجود بررسی شود. بنابراین، چنین فرض شده است که نبود ثبات و امنیت سیاسی، پیدایش مراکز متعدد قدرت، اخذ مالیات‌های سنگین، ناامنی راه-ها، قتل و غارت و کاهش جمعیت فعال کشور منجر به رکود و انحطاط اقتصادی و توقف تولید و تجارت داخلی و خارجی در دورۀ افغان‌ها شده است.

موضوعات


  • تاریخ دریافت: 28 تیر 1400
  • تاریخ بازنگری: 15 شهریور 1400
  • تاریخ پذیرش: 05 آذر 1400
  • تاریخ اولین انتشار: 05 آذر 1400