موقعیت ژئو استراتژیک کرمانشاهان در جدال میان مدعیان قدرت در ایران بعد از مرگ نادرشاه (از سال 1160هـ ق تا 1176 هـ ق)

نوع مقاله : علمی و پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجو

2 مدیر

10.22111/jhr.2022.36723.3010

چکیده

ایالت کرمانشاهان در دوره‌ فرمانروایی نادرشاه یکی از مهم‌ترین پایگاه‌های سیاسی و نظامی شاه افشار برای حمله به کشور عثمانی بود. نادرشاه با ساخت قلعه‌ مستحکمی در کرمانشاهان این پایگاه را بیش از پیش تقویت کرد. همچنین موقعیت جغرافیایی این ایالت که در مسیر شاهراه ارتباطی خراسان به بغداد و خوزستان به آذربایجان قرار داشت، شرایط ممتازی را برای آن فراهم آورده بود. با مرگ نادر و شروع هرج و مرج و ناآرامی در ایران، کرمانشاهان در کانون توجه مدعیان فرمانروایی بر ایران قرار گرفت؛ مدعیان سلطنت بر ایران دست‌یابی به کرمانشاهان را برای پیشبرد اهداف سیاسی- نظامی خود ضروری دانسته و در طول زد و خوردهای پرشمارشان، همواره برای تصاحب آن می‌جنگیدند. سؤال اصلی پژوهش حاضر آن است که موقعیت ژئو استراتژیک کرمانشاهان برای مدعیان سلطنت در ایران چه اهمیتی داشت؟ به نظر می‌رسد ایالت کرمانشاهان به علت وجود قلعه‌ مستحکم و مجهز نظامی آن، هم‌مرزی با سرزمین‌های عثمانی، قرار داشتن در مسیرهای ارتباطی مهم و برخورداری از نیروهای شبه نظامی ایلات و عشایر، از اهمیت زیادی برای مدعیان سلطنت بر ایران برخودار بود. این پژوهش با رویکرد توصیفی- تحلیلی و با هدف بررسی علل درگیرهای متعدد مدعیان سلطنت بر ایران بر سر تصاحب کرمانشاهان، تدوین شده است. یافته-های پژوهش بیانگر آن است که کریم خان زند به علت همبستگی‌های قومی و قبیلگی با مردم کرمانشاهان، آشنایی با جغرافیای منطقه و تدابیر هوشمندانه در استفاده از موقعیت ژئو استراتژیک کرمانشاهان، بیشترین بهره را از امکانات طبیعی و انسانی این ایالت برد و توانست بر سایر مدعیان سلطنت غلبه کند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


  • تاریخ دریافت: 13 آذر 1399
  • تاریخ بازنگری: 06 اسفند 1400
  • تاریخ پذیرش: 05 اردیبهشت 1401
  • تاریخ اولین انتشار: 05 اردیبهشت 1401